Con ngña Xích Th¯ cüa Giang Lñc

Trong sinh hoÕt cüa các giang ðoàn, chiªn ðînh này ðßþc g÷i t¡t là Fom. Höi tÕi sao lÕi g÷i nhß thª, nhi«u ng߶i ðã trä l¶i, vì khi chÕy máy t¥u n± r¤t ròn kêu"fom, fom". Nghe cûng có lý. Nhßng ðúng tên cüa nó là do chæ Scan/Fom ( Service Technique des Constructions et Armes Navals Frances Outre-Mer ). Mµt loÕi t¥u ðßþc ðóng ð¬ Häi Quân Pháp hoÕt ðµng ngoài nß¾c Pháp, ð£c bi®t cho Ðông Dß½ng. Chiªn ðînh này dài 36 bµ, rµng ðµ 7 bµ, mûi nh÷n, ðáy t¥u cûng nh÷n, chÕy nhanh xé nß¾c tÕo thành mµt vùng trûng khiªn cho toàn thân t¥u g¥n nhß th¤p h½n m£t nß¾c, tránh ðßþc các loÕi súng l¾n t× b¶ mu¯n b¡n vào ph¥n thân t¥u. Cûng vì mûi nh÷n, ðáy nh÷n, khi b¸ thüy lôi, sÑc công phá cüa thüy lôi tÕt qua mµt bên, ( khác hÆn v¾i các loÕi chiªn ðînh ðáy b¢ng, khi b¸ thüy lôi là c¥m ch¡c ðáy t¥u b¸ phá). LoÕi Fom này, ðßþc trang b¸ mµt ðÕi liên 12ly 7 tÕi mûi, v¾i dàn pháo tháp b¢ng thép bao quanh, ðÕi liên này có t¥m hoÕt ðµng mÕnh, xa t¾i 5 cây s¯, và vòng hoÕt ðµng 220 ðµ v« phía trß¾c và hai bên. Trên nóc t¥u có 2 ðÕi liên 30, và sau lái 1 ðÕi liên 30 næa, chßa k¬ các loÕi súng nhö nhß M16, M79. Th߶ng m²i chiªc chï có 4 nhân viên. T¥u bao gi¶ cûng ði hai chiªc, do mµt hÕ sî quan làm thuy«n trß·ng trông nom cä c£p t¥u. Sñ lanh l©, g÷n nh© cüa chiªc Fom ðßþc ví nhß "con ngña Xích Th¯ cüa Giang Lñc."

Ь có mµt cái nhìn s¯ng ðµng h½n v« hoÕt ðµng cüa chiªn ðînh này, xin theo dõi bài bút ký viªt v« nhæng kÖ ni®m, nhæng nguy nan cüa các chiªn sî Häi Quân Vi®t Nam mµt th¶i vùng vçy trong khu chiªn Ti«n Giang, qua tr§n ðánh tÕi Ba Rài.

Ð߶ng Ði Khu Chiªn

M¾i t¾i ð½n v¸, tin tÑc các n½i liên h® ðªn các cuµc ðøng ðµ giæa các ð½n v¸ Vi®t Cµng và các t¥u tu¥n ti¬u m²i lúc mµt tång. Sñ thß½ng vong m²i lúc mµt l¾n. Quä th§t là tôi có "rét" th§t . "Rét" nên tôi c¯ g¡ng tìm hi¬u, h÷c höi các kinh nghi®m cüa các bÕn sî quan cùng khóa tÕi ð½n v¸, và nh¤t là các kinh nghi®m cüa các anh em ðoàn viên ðã l£n lµi nhi«u nåm tÕi vùng sông nß¾c nguy hi¬m này. Lúc ¤y, nåm 1965, anh Nguy­n ÐÑc B±ng, khóa 10, trên tôi mµt khóa, làm duyên Ðoàn trß·ng Duyên Ðoàn 33 b¸ nµi tuyªn, ð¸ch giä dân ðánh cá làm quen v¾i ð½n v¸, r°i giæa trßa làm l­ cúng Hà Bá, m¶i cä Duyên Ðoàn dñ ti®c, r°i ðùng mµt cái h÷ n± súng, b¡n chªt khá ðông. Anh B±ng · trên ghe chü lñc, cûng b¸ b¡n chªt. Tràng ðÕn xuyên nát ngñc. Khi chúng tôi ðªn l¤y xác anh, tr¶i ðã chi«u. Con rÕch S÷ D×a, cái tên oan trái, là n½i xác anh n¢m v¡t vëo bên sàn ghe. Xác anh B±ng xám ng¡t và tóp lÕi nhß mµt ðÑa trë, vì máu ra quá nhi«u. Xác anh n¢m · sàn t¥u, phü b¢ng mµt t¤m chån dÕ lính. Máu t× thân th¬ anh vçn tiªp tøc chäy dài xu¯ng sàn t¥u và bò ngo¢n ngoèo ra mé cØa s± chiªn ðînh. Höa châu t× n½i nào ðó b¡n lên d÷i sáng mµt vùng tr¶i. Tôi lÕi nghe anh s¡p sØa l¤y vþ næa. Tôi thß½ng anh và càng th¤y sþ. Tôi thì v×a l¤y vþ. Hai vþ ch°ng hai n½i, Sài Gòn và MÛ Tho... Tôi thß½ng vþ tôi l¡m, nên nhü lòng:" Phäi c¦n th§n t¯i ða."

Lúc r²i, tôi lên Phòng Hành Quân theo dõi bän ð° Tr§n Li®t, ghi các vùng nguy hi¬m vào s± tay. Nhìn cho kÛ ð¸a thª. Ð÷c th§t kÛ ký hi®u n½i có r×ng cây, n½i có d×a nß¾c. Các n½i ðã t×ng ðøng ðµ. Và tôi nh§n ra r¢ng, ða s¯ các n½i di­n ra cuµc ðøng ðµ mà ph¥n thi®t hÕi v« ta, là các khúc sông h©p, u¯n khúc. иch n¤p trong h¥m b¡n ra. Ta höa lñc hùng h§u, t¥m ðÕn xa, lÕi có cä loÕi ðÕn công phá, n± khi chÕm v§t cÑng nhß s¡t, thân cây lúc này tr· nên ít hæu hi®u. Và th¶i ði¬m các cuµc ðøng ðµ, ða s¯ vào khoäng 4, 5 gi¶ chi«u. Gi¶ mà theo thói quen, quân ta ðã lo sØa soÕn ra v«, máy bay khi c¥n khó g÷i, có ðªn cûng khó can thi®p. Gi¶ cüa ð¸ch, nhß thª k¬ nhß t× 4, 5 gi¶ chi«u cho ðªn 4, 5 gi¶ sáng.

Còn các cuµc b¡n t¥u, nhß kinh nghi®m các bÕn k¬ lÕi, th߶ng là vào ban ðêm. Lúc ¤y, nªu tinh ý, ta s¨ th¤y "sao mà ð¤t tr¶i lÕnh ng¡t". LÕnh ng¡t vì khi b¶ sông có ng߶i phøc kích, chim muông không dám xà xu¯ng ð§u. Có xà xu¯ng th¤y ng߶i lÕi ch¾i v¾i bay lên. Vì thª cänh v§t b²ng tr· nên v¡ng l£ng, r¶n rþn. Lúc ¤y, nªu th¤y mµt ng÷n ðèn th¡p l¤p lánh bên b¶ sông, ta có nhi«u ph¥n ch¡c ðó là ng÷n-ðèn-nh¡m. Vi®t Cµng th¡p ng÷n ðèn bên kia sông, chúng n¢m bên này sông, tr¶i t¯i càng t¯t. Khi t¥u lß¾t trên m£t sông, án ngæ t¥m nhìn cüa ng÷n- ðèn- nh¡m là bên này sông, chúng ðã h¶m súng sÇn, cÑ vi®c b¤m cò. Ch¡c nhß b¡p. Chï tr× khi tên xÕ thü run tay, ch§m tr­, ðÕn m¾i vßþt qua sau lái.

Lúc nhß thª, ta m¾i th¤y chiªc Fom hæu hi®u nhß thª nào. Fom, nhß trên ðã viªt, chÕy nhanh, có b¸ b¡n, ðÕn ði trên t¥m nß¾c, khó chìm. Th¤y ðèn nh¤p nháy khä nghi, Fom, loÕi t¥u ði trß¾c và ði sát mé sông, xä t¯c ðµ, quay 90 ðµ, bö ðèn nh¡m cüa ð¸ch sau lái, l¤y ðÕi liên 12 ly 7 b¡n nhß mßa vào b¶ ð¯i di®n. Ðâm thÆng vào. ÐÕn ðan kín tr¶i tràn ng§p n½i ð¸ch trú ¦n. T¾i g¥n, hai ðÕi liên 30 trên nóc t¥u xä ðÕn quanh ði¬m khä nghi. аng th¶i dùng M 79 b¡n vào. ÐÕn n± bùng. Vi®t Cµng bÕo thì n¢m dí ðó, ån ðÕn nát thây. Vøt chÕy thì khó tránh ðßþc r×ng ðÕn 12ly7 và ðÕi liên 30 b¡n ðu±i theo nhß mßa b¤c.

ÐÑc Râu, kë tØ thù cüa Vi®t Cµng

Có lúc tôi ðã höi anh:" Sao cÑ · ðây hoài, ði t¥u bi¬n cho nó thay ð±i cuµc s¯ng chång," anh tþp mµt h½i bia và nói:" Ông th¥y! M¤y th¢ng fusilier ( Chiªn Binh) ði t¥u là loÕi lính-mÞ." Tôi phân vân höi:" Lính mÞ là...?" Anh ðáp:'' Mang tiªng là chiªn binh mà ði t¥u bi¬n chï có vi®c l¤y mÞ xoa vào nòng súng cho khöi sét, chÑ lính gì tøi nó.." Anh ví von ðªn là hay, tuy có ph¥n h½i c߶ng ði®u... Trong ð½n v¸, anh là ng߶i có nhi«u huy chß½ng nh¤t, anh chï ðeo có ngành dß½ng li­u mà thôi. Các ngôi sao vàng, sao bÕc, anh bäo "ð° ån gi² ðó mà ông th¥y.." Trong các cuµc hành quân tu¥n ti¬u, có khi chï có mµt chiªc soái ðînh, hai Quân V§n Ðînh và hai chiªc Fom, bi®t phái cho mµt vùng nào ðó. Toán ði nhß thª, sî quan nào cûng mu¯n có c£p Fom cüa anh ÐÑc. BÕn tôi, Tr¥n Hæu Khánh, tay trì cüa Giang Ðoàn nói:" Có ÐÑc ði theo mình yên trí l¡m. Có ðøng m¾i th¤y ngña hay.." Tôi · Giang Ðoàn có m¤y tháng, ðã th¤y m¤y l¥n ðøng ðµ. ÐÑc lúc nào cûng ðßþc nh¡c ðªn, v¾i các chiªn lþi ph¦m. Khi thì m¤y kh¦u CKC, Bá Ðö..., chiªn công l£t v£t ¤y, anh bäo:" Thôi ð¬ cho m¤y ðÑa em. Dù nó có · kh¦u 30 sau lái, cûng là ðøng tr§n chÑ. Cho nó có chút xanh , chút ðö cho vui. Tôi ðeo ðü r°i."

Vào giæa nåm 1965, mµt bu±i trßa, mµt ðoàn t¥u ði tu¥n trên kinh Chþ GÕo. Con kinh huyªt mÕch ð¬ ðoàn ghe gÕo, cá t× Vùng IV v« Sài Gòn qua ðó. Kinh Chþ GÕo, vòng ðai an toàn cho MÛ Tho, Bình Phøc Nh¤t, n½i mà "mình v×a ði qua, là tøi nó ló m£t ra li«n", chính n½i này, ÐÑc Râu và c£p Fom cüa anh ðã làm Vi®t Cµng ðiên ðäo. Vì là t¥u nhö, mµt t¥u tiªn vào lÕch, kéo theo chiªc Fom khác quay mûi tr· ra . Nhß thª lÕch h©p, t¥u phäi v×a ði v×a vén lau mà lüi, không th¬ xoay s·, chÆng th¬ quay ð¥u. Vì thª Vi®t Cµng tin là " lÕch h©p, b¯ bäo tøi t¥u cûng không dám vào ðây". V§y mà ÐÑc Râu bäo:" Ông th¥y cÑ n¢m ngoài kinh. Ь tôi vào." Vào sâu n¢m ðó, khi · ngoài kinh ðoàn t¥u ðã ði. Trong lÕch um tùm, hai chiªc Fom n¢m im khe. Tøi Vi®t Cµng ló ra , chèo ghe ði lÕi. Cho th§t ch¡c, ð¬ chúng xu¤t hi®n ðông, là Fom khai höa. Chúng chÕy ðâu cho thoát. Lúc ¤y chiªc Fom buµc sau chiªc Fom ði ð¥u, m· máy chÕy, kéo theo chiªc thÑ nh¤t tr· ra kinh l¾n... Sñ gan dÕ và thông minh ¤y cüa ÐÑc, ÐÑc Râu, ðã làm ð¸ch khiªp vía. Bao nhiêu xác ð¸ch ðã b¸ bö lÕi trên b¶ kinh. Bao nhiêu gÕo,mu¯i, ð° tiªp li®u cüa ð¸ch ðã t¸ch thu ðßþc, mµt ph¥n không nhö là do ÐÑc v¾i c£p Fom ðem v«.

R°i mµt hôm, giæa nåm 1965 cûng chính t× chiªc Fom cüa ÐÑc HQ 5001,HQ 5002 g÷i v«, giæa trßa:" Tôi b¸ b¡n, lÕ l¡m. LØa phát ra xanh lè. ÐÕn xuyên t× bên trái t¥u, qua luôn thành bên phäi, ghim vào b¶ kinh n± bùng. Chúng b¡n xong lüi r¤t nhanh vào khúc qu©o..". Cä Giang Ðoàn bàn tán. Các chi tiªt ¤y ðã ðßþc sî quan Ban 2 ghi lÕi, gØi v« Bµ T±ng Tham Mßu. Sau này m¾i hay ðó là loÕi súng m¾i r¤t lþi hÕi cüa ð¸ch: B40. Và cûng t× ðó , thay vì chï là súng ngña tr¶i, CKC, Bá Ðö, Vi®t Cµng có loÕi AK 47 , nh©, b¡n liên thanh. Cûng t× lúc ây, tin ð°n Vi®t Cµng treo giäi, ai giªt ðßþc ÐÑc râu s¨ ðßþc thß·ng 200 ngàn ð°ng, s¯ ti«n tß½ng ðß½ng v¾i nhi«u lÕng vàng. Mµt gia sän l¾n. Nghe thª, ð÷c các truy«n ð½n ¤y, ÐÑc râu chï c߶i. Ng°i th× trên mûi Fom, u¯ng rßþu tì tì.

— lâu quá mµt con t¥u không nên, c¥n phäi thuyên chuy¬n qua t¥u khác ð¬ có kinh nghi®m m¾i , và cûng là d¸p cho nhân viªn khác lên thay, ð¬ có c½ hµi h÷c höi thêm. ÐÑc râu ðßþc lên làm thuy«n trß·ng chiªc Ti«n Phong Ðînh ( Monitor combat), HQ 6001.

Ti«n Phong Ðînh còn g÷i là Thiªt Giáp Ðînh, là loÕi chiªn ðînh ðßþc trang b¸ hùng h§u nh¤t trong các chiªn ðînh hoÕt ðµng trên sông, dài 60 bµ, rµng 17 bµ. Trß¾c mûi là ðÕi bác 40 ly, pháo tháp dày. — giæa chiªn ðînh có mµt súng c¯i 81 ly, hai ðÕi liên 12ly và hai ðÕi liên 30, và nhi«u súng nhö, k¬ cä súng phóng lñu M 79. Hai máy d¥u c£n, hai chân v¸t nên xoay s· d­ dàng, t¯c ðµ 8 gút. Nhân viên c½ hæu ðµ m߶i ng߶i. Khi cuµc hành quân quy mô, th߶ng có các sî quan trß·ng toán hi®n di®n tÕi ðây. ÐÑc râu ðßþc biªt "phäi" r¶i c£p Fom cuä anh ð¬ lên làm thuy«n trß·ng chiªc Ti«n Phong Ðînh HQ 6001. Anh không mu¯n lên, vì nhß nhi«u ng߶i biªt, · ðây g¥n m£t tr¶i, lÕi là chiªn ðînh l¾n, khó tung hoành. Nhßng anh không th¬ t× ch¯i. Vì thâm niên công vø, anh s¨ ðeo lon Thßþng Sî nay mai, không th¬ · mãi trên t¥u nhö ðßþc.

Làm quen v¾i chiªn ðînh này, cûng không khó ð¯i v¾i anh. V¾i tß¾ng mÕo hùng dûng ¤y, các tay ðàn em sþ mµt phép.

Tr§n Ba Rài 29/9/1965

" Cuµc hành quân dña theo tin tình báo cuä SÐ 7BB theo ðó Trung Ðoàn chính quy BV có trang b¸ vû khí n£ng ðã có m£t trong vùng. SÐ 7 BB ðã m· cuµc hành quân bao vây trß¾c ðó mµt ngày, lñc lßþng g°m nhi«u Ti¬u Ðoàn TQLC và Bµ Binh SÐ 7. Lñc lßþng này ðã b¸ c¥m chân và không rút ðßþc, phi c½ cûng không can thi®p ðßþc vì r×ng cây d¥y ð£c. Phía ngoài, tÕi cØa sông l¾n ði vào, ð¸ch ðã ð¬ mµt thành ph¥n súng l¾n ð¬ di®t t¥u Häi Quân (sau này, khi ðøng ðµ m¾i biªt, vì chúng ngøy trang và b¤t ðµng).

Do ðó SÐ7/BB yêu c¥u Häi Quân m· cuµc hành quân ph¯i hþp thåm dò tiªp theo ð¬ có th¬ can thi®p cho kª hoÕch: Rút quân và ð¬ phi c½ oanh tÕc.

Giang Ðoàn 21 Xung Phong và 27 Xung Phong do HQ ÐÕi Úy Tr¥n Vån Triªt chï huy, m· cuµc hành quân thay cho HQ Thiªu Tá HuÏnh Huy Thi®p, ði h÷p · C¥n Th½. Ðoàn t¥u ði t¾i vùng hành quân khoäng 2 gi¶ chi«u. T¤t cä n¢m ngoài sông l¾n. Riêng toán cüa tôi g°m Monitor Combat 6001 và hai Fom 5001-5002 ðßþc chï ð¸nh ði vào kinh nhö b¡t liên lÕc v¾i bµ binh. Toán cüa tôi chï huy g°m thuy«n trß·ng Nguy­n Vån ÐÑc (Râu) và Trung Sî Søn (Fom). Chúng tôi ðã tiªn sâu vào trong kinh và b¡t liên lÕc trñc tiªp v¾i lñc lßþng trên b¶ tÕi xã Xuân S½n. Tôi báo cáo ra ngoài cho ÐÕi Úy Triªt biªt. ÐÕi Úy Triªt bèn cho mµt Monitor Comand v¾i hai RPC hµ t¯ng ði vào, và toán cüa tôi tiªn ra y¬m trþ. T¤t cä ð«u yên l£ng, không có cuµc chÕm súng nào, nhßng không khí cång thÆng, vì v¾i kinh nghi®m cho biªt, tôi ðoán, ð¸ch s¨ ðánh. Lúc tr· ra. Thông th߶ng, b¤t cÑ cuµc hành quân vào sông rÕch nào lúc vào không nguy hi¬m b¢ng lúc tr· ra; do ðó th߶ng tránh ði v« cùng mµt ð߶ng. Nhßng tr߶ng hþp này không áp døng ðßþc vì ðµc ðÕo.

Khi quay tr· ra, tiªp tay ðßþc v¾i toán ÐÕi Úy Triªt, tôi n¢m lÕi giæ an ninh thüy trình, và ÐÕi Úy Triªt cho 3 giang ðînh tiªn sâu vào tiªp giáp v¾i bµ binh trên b¶. Khi Häi Quân g£p Bµ Binh, ð¸ch không k«m chân Bµ Binh næa vì sþ Häi Quân phän công.

Vì thüy trình quá dài, nên toán tôi giæ an ninh khúc giæa ÐÕi Úy Triªt cho monitor combat 6007 cüa Trung Úy Bäo vào giæ an ninh khúc ngoài.

Khoäng 4 gi¶ chi«u, mµt phi c½ quan sát cho biªt mµt t¥u Häi Quân b¸ cháy phía ngoài ð¥u kinh. ÐÕi Úy Triªt liên lÕc v¾i Trung Úy Bäo không ðßþc và chï th¸ toán cüa tôi ra tiªp cÑu. Khi g¥n t¾i t¥u Trung Úy Bäo thì tôi b¸ t¤n công b¢ng ðü m÷i loÕi súng n£ng. Chiªc monitor combat HQ 6007 cüa Trung Úy Bäo là møc tiêu ð¥u tiên cho ð¸ch khai höa. Bäo b¸ thß½ng n£ng. T¥u b¯c cháy và chìm. Tôi cho l®nh 3 chiªn ðînh üi thÆng vô b¶ phän công. иch ðã xu¤t hi®n v¾i quân phøc kaki vàng, nón c¯i r¤t ðông. Chúng m· cuµc t¤n công v¾i møc ðích cß¾p t¥u, nhßng chúng không th¬ nào tiªn t¾i g¥n t¥u ðßþc.

Cuµc giao tranh r¤t kh¯c li®t. Toán giang ðînh cüa ÐÕi Úy Triªt tiªn tr· ra b¸ ngay m¤y du kích hai bên b¶ b¡n tïa làm Thiªu Úy Hi«n và ÐÕi Úy David tØ thß½ng. ÐÕi Úy Triªt bèn ra l®nh cho t¤t cä rút ra ngoài sông l¾n nhßng toán cüa tôi vçn n¢m lì · lÕi , vì ðang ð¯i ð¥u quyªt li®t v¾i ð¸ch. Chúng tôi ðã t§n døng höa lñc 40 ly, 20 ly, ðÕi liên 50, 30, FM Bar. иch quân không th¬ tiªn lên ðßþc và chúng gøc xu¯ng sau nhæng tiªng hô ð°ng nh¤t "xung phong".

Kh¦u ðÕi liên 30 bên trái ngßng nhä ðÕn, tôi quay qua s¶ th¤y ð¥u Trung Sî ÐÑc gøc xu¯ng, anh ðã hy sinh. Tôi ðßþc l®nh ÐÕi Úy Triªt phäi rút ra ngoài. Tôi báo cáo tình hình và cho biªt t¥u tôi b¸ trúng r¤t nhi«u ðÕn súng l¾n, trong ðó có b¸ mµt l² l¾n, nªu rút ra s¨ b¸ chìm. V« nhân viên, có Trung Sî ÐÑc hy sinh, Trung Sî ThÑc thuy«n phó monitor b¸ thß½ng n£ng · chân. Mµt phóng viên AP b¸ mµt viên ðÕn vô ngñc, ông ta r¤t tïnh, nhßng báo sñ nguy hi¬m s¨ ðªn v¾i ông ta. Vài phút sau khi g£p thì ông ta cûng ra ði. S¯ còn lÕi t¤t cä ð«u b¸ thß½ng, nhßng vçn còn chiªn ð¤u hæu hi®u. Chúng tôi phäi t§n lñc m¾i ð¦y lui ðßþc nhæng ðþt t¤n công cß¾p t¥u cüa ð¸ch.

Khoäng 11 gi¶ ðêm, tiªng súng thßa d¥n. Tôi yêu c¥u ÐÕi Úy Triªt cho vô tiªp cÑu, nhßng vô hi®u.

N¢m lÕi mµt mình cho ðªn khi im tiªng súng , chúng tôi 9 thày trò ðã chu¦n b¸ t¤t cä vû khí cá nhân, lñu ðÕn ð¬ nªu tàu b¸ chìm , không · lÕi tàu ðßþc thì sáng hôm sau s¨ tìm ð߶ng bµ v« Cái Bè. Nhßng nh¶ trß¾c ðó chúng tôi ðã cho cµt dây an toàn t× bít sau lái lên g¯c cây trên b¶, nên tàu không b¸ vô nß¾c, nh¶ ðó m¾i kèm kéo v« an toàn..."

Con rÕch Ba Rài b¡t ngu°n t× Qu§n LÜ Cái Bè dài trên 10 cây s¯, chäy ra sông CØa Ti¬u theo hß¾ng B¡c Nam. Lòng rÕch h©p, n½i rµng nh¤t · ngã ba Ba Rài- CØa Ti¬u, hai bên b¶ rÕch không quá 100 mét. Con rÕch c¡t mµt góc chéo 25 ðµ r°i u¯n khúc, tÕo thành mµt doi ð¤t, b« ngang doi ð¤t không quá 600 mét. Vì thª t× cØa rÕch không th¬ nhìn th¤y phía trong. Hai bên b¶ cây r§m rÕp, nhæng hàng d×a ðÑng chen nhau nhß thành. Su¯t cä chi«u dài cüa b¶ rÕch nhß thª, nên cuµc ðøng ðµ giæa mµt ð½n v¸ chü lñc Vi®t Cµng v¾i các ð½n v¸ cüa sß ðoàn 7 Bµ Binh, có cä Thüy Quân Løc Chiªn t× m¤y ngày qua. Hai bên cÑ c¥m chân nhau , không bên nào tiªn lui ðßþc. Hai bên ð«u nhìn th¤y nhau, chï cách m¤y hàng d×a. Quá g¥n cho nên không th¬ g÷i pháo binh tác xa. Quá r§m nên không có ch² ð¬ trñc thång ð± quân tiªp vi®n. Vì thª, Sß Ðoàn 7 Bµ Binh ðã trông c§y vào Häi Quân: Giang Ðoàn 21 và 27 Xung Phong. Giang Ðoàn 21 là mµt ð½n v¸ kÏ cñu, nhân viên và sông nß¾c quen nhau, và cä ð¸ch lçn ta qu¥n nhau cûng l¡m. Riêng Giang Ðoàn 27 Xung Phong v×a m¾i thành l§p, dß¾i quy«n chï huy cüa Häi Quân ÐÕi Úy Tr¥n Vån Triªt, mµt sî quan m¾i t× ð½n v¸ bi¬n ð±i v« sông. Sau m¤y tháng hu¤n luy®n, ðây là l¥n ð¥u tiên Giang Ðoàn 27 Xung Phong ðem toàn lñc ra quân, v¾i t¤t cä các chiªn ðînh cüa Giang Ðoàn 21 Xung Phong.

Nhi®m vø cüa cuµc hành quân này là Häi Quân tiªn vào rÕch Ba Rài, h² trþ cho các ð½n v¸ Bµ Binh rút t× Xã Xuân S½n, phía Ðông rÕch Ba Rài sang bên kia rÕch. Häi Quân, cä hai Giang Ðoàn ðã tiªn vào. Dß¾i höa lñc hùng h§u cüa các giang ðînh, Vi®t Cµng ðã án binh b¤t ðµng. нn v¸ bÕn ðã rút an toàn, và dùng t¥u Häi Quân bång qua bên kia b¶. T¤t cä ðã di­n ra êm ä, t× 2 gi¶ cho ðªn 4 gi¶ chi«u. Ðoàn t¥u b¡t ð¥u rút, nß¾c ðã xu¯ng. Tàn cây che phü lòng sông,t¯i, lÕnh. Vi®t Cµng ðã phøc sÇn tÕi doi ð¤t g¥n cØa rÕch và b¡t ð¥u t¤n công vào ðoàn t¥u cüa ta. Ðây là mµt cuµc thØ lØa kh¯c li®t giæa mµt ð½n v¸ chü lñc cüa Vi®t Cµng và hai Giang Ðoàn ðßþc coi là tinh nhu® cüa ta.

Dù tr§n chiªn ðã di­n ra trên 30 nåm, nhßng may m¡n thay, các nhân sñ nòng c¯t cüa cuµc thØ lØa này, hi®n · MÛ còn nh¾ ðßþc, và ðã thu§t lÕi qua các câu trä l¶i trên gi¤y ho£c qua các cuµc ði®n ðàm m¾i ðây. Ðó là anh Nguy­n Ng÷c Giang lúc ¤y là Trung Úy, lên lon tÕi m£t tr§n trình bày · ph¥n trên; và anh Di®m, Уng Di®m, ng߶i lån lµn v¾i Giang Ðoàn 21 Xung Phong r¤t nhi«u nåm. Уng Di®m k¬:

"Nhß anh biªt, tôi cûng chÆng gan dÕ gì, nhßng vi®c t¾i tay thì phäi làm. Vùng sông nß¾c này tôi hoÕt ðµng khá lâu nên khá rõ. Lúc ðoàn t¥u b¸ t¤n công, tôi · trên chiªc monitor command. ÐÕi Úy Davis và Thiªu Úy Hoàng Hi«n cûng ö trên t¥u này. Hi«n b¸ ðÕn, lån lµn dæ l¡m, m¤y ng߶i ôm anh ¤y ð¬ tránh r¾t xu¯ng sông. Lúc ðã rút ra ngoài sông l¾n, ÐÕi Úy Triªt ði Cái Bè h÷p v¾i bên Bµ Binh. Trong Lúc ¤y h® th¯ng truy«n tin vçn m·, tiªng Giang báo cáo, kêu cÑu, t¤t cä các t¥u ð«u nghe. Tôi ki¬m chÑng m§t mã riêng v¾i Giang. Giang trä l¶i r¤t nhanh. Tôi g÷i 4, Giang ðáplÕi ngay 9, ð¬ 9+ là 13. Con s¯ 13 chï có hai ðÑa tôi biªt mà thôi. Tôi tin là Giang không b¸ ð¸ch áp ðäo. Giang tiªp tøc kêu tiªp cÑu g¤p rút. Các thuy«n trß·ng h÷ cùng m· máy nghe, h÷ nóng ruµt quá. Chï huy Trß·ng thì ðã ði h÷p. Tôi bèn l¤y quyªt ð¸nh mµt mình vào cÑu Giang, và yêu c¥u ai tình nguy®n thì theo tôi. Phäi nói là lúc ðøng tr§n thì mình không sþ, mình phän Ñng tñ nhiên. Gi¶ cuµc ðøng ðµ ðã tàn. Nh¾ lÕi Lúc ÐÕi Úy Davis ngã xu¯ng và Hoàng Hi«n lån lµn ð¥y máu, tôi cûng cäm th¤y hãi chÑ. Mà ch¡c gì ð¸ch không phøc · cØa sông. Có th¬ là ch² t¥u Giang ðã yên, yên th§t, hay yên giä. Nhßng làm sao khác ðßþc, tôi l¤y mµt chiªc command, 2 LCM và 2 chiªc fom tr· lÕi rÕch Ba Rài. Tôi nói v¾i Giang: " Khi nào nghe tiªng t¥u tôi thì l¤y ðèn pin làm hi®u..." Phäi nói là li«u chÑ anh, run l¡m, sî quan chï có mình tôi. Con rÕch t¯i om, lÕnh ng¡t. Khi nghe Giang báo cáo:" Tôi ðã nghe tiªng t¥u," là lúc tôi th¤y ánh ðèn pin l§p lòe cüa Giang vçy vçy. Tôi cho hai chiªc fom khai höa phía b¶ ð¯i di®n. T¥u tôi c£p vào t¥u Giang. Ðón ðßþc Giang và các nhân viên trên chiªc combat qua t¥u tôi, t¤t cä chúng tôi ð«u bê bªt náu. T¥u tôi lùi ra, ð¬ cho hai chiªc LCM c£p vào chiªc combat kéo v«. Lúc tr· ra. Tr¶i ðã khuya l¡m, có l¨ ðã quá nØa ðêm. V×a ði v×a b¡n. V« ðªn cØa MÛ Tho, nhß anh biªt là 4 gi¶ sáng. May mà không có sñ gì x¦y ra, nªu tøi nó phøc sÇn, mình làm sao mà không b¸ thi®t hÕi. Lúc ¤y th§t khó nói..."

- Ông th¥y xu¯ng Phòng Vô Tuyªn ði. Tôi chÕy xu¯ng ngay, ðóng cØa lÕi, và m· cä hai h® th¯ng truy«n tin. Tiªng súng v÷ng lÕi t× m£t tr§n dµi v« xen lçn các cuµc ð¯i thoÕi giæa các chiªn ðînh trên h® th¯ng chï huy. Có Lúc tiªng n± dµi v«, và h® th¯ng âm thoÕi t¡t.. .Ðúng là ðøng to r°i. Tôi ra l®nh cho ðóng c±ng trÕi, c¤m trÕi 100%, ð¬ sÇn sàng nh§n l®nh t× m£t tr§n g÷i v«. T¤t cä ðã di­n tiªn nhß anh Giang ðã tä".

Khi tiªng anh Di®m êm ä g÷i, cho hay:" Tøi này s¨ v« ðªn cån cÑ ðµ 40 phút næa. SÇn sàng xe cÑu thß½ng và y tá..."

Tôi khoác áo ¤m ðeo súng Colt và ðèn pin ðÑng ðþi tÕi c¥u t¥u cùng v¾i xe cÑu thu½ng và cáng. Ðoàn t¥u ðã nhìn th¤y l¤p lánh tiªn v« t× t× c£p vào c¥u t¥u. Di®m bß¾c lên ð¥u tiên, dìu Giang theo. Dß¾i ánh ðèn vàng, chï th¤y toàn ng߶i Giang ð¥y máu. Giang vçn ði lÕi ðßþc. T¤t cä nhân viên trên chiªc Ti«n Phong Ðînh cuä Giang lên ng°i kín chiªc xe H°ng Th§p Tñ. Sau ðó, mµt xe khác ch· cái bång ca, xác cuä ÐÑc Râu vàng khè và toàn thân sûng máu.. T¤t cä l£ng l¨ di chuy¬n qua B®nh Vi®n Dã Chiªn. Các nhân viên còn lÕi, k¬ cä dß¾i t¥u, trên cån cÑ xúm lÕi l¤y ¯ng b½m x¸t, rßä chiªc t¥u vßà t× m£t tr§n v«. Tr¶i sáng d¥n, m£t sông ðã óng ánh bóng n¡ng, và cûng là Lúc tôi nh§n th¤y nß¾c t× trên chiªn ðînh chäy xu¯ng vçn ðçm ðçm máu ðö.

Tr¶i sáng hÆn, cä c¥u t¥u ðã tr· lÕi êm ä, sÕch s¨ nhß th߶ng l®.

T±ng Kªt Tr§n Ba Rài

TÕi ð½n v¸, nhæng phái ðoàn lên xu¯ng t¤p n§p . Ð¥u tiên là các cô næ xã hµi cüa Thiªu Úy Sa. Các cô ðem d¥u gió, väi tr¡ng làm khån tang.. L¥n lßþt là thân nhân cüa nhân viên ð½n v¸. T¤t cä ng°i ch§t ních, rû rßþi · Câu LÕc Bµ. Häi Quân ÐÕi Tá Tr¥n Vån Ch½n, Tß L®n Häi Quân cûng có xu¯ng. Ông xu¯ng thåm chiªc monitor combat HQ 6001. Ông nhìn l² thüng do ðÕn ð¸ch b¡n vào, ông xòe bàn tay che chßa kín l² ðÕn, và nói v¾i Giang:" Có bàn tay tr¶i che ch· cho anh..."

Trong lúc ¤y tÕi khúc sông con rÕch Ba rài, Bµ Binh ðóng ð¥y. Nhæng ðám khói hß½ng c¡m d÷c theo mé sông, nhæng vûng máu ðen ð£c, tanh n°ng. Vû khí ð¸ch bö lÕi t¤t cä là 57 kh¦u ðü loÕi. Dß¾i nß¾c, t¥u cüa mình üi bãi. Nß¾c vçn lên xu¯ng ði«u hòa. Lâu lâu t× dß¾i ðáy sông lÕi tr°i lên mµt xác. T¥u mình ghé lÕi l§t xác lên nh§n di®n. BÕn thì v¾t lên, l¤y m«n ð¡p lÕi. иch thì ð¦y ra cho trôi theo giòng nß¾c. M¤y ngày sau, xác Bäo m¾i n±i lên. Trß¾c khi n±i có mµt ðám b÷t xüi, r°i mµt cánh tay nhô lên trß¾c. Tay phäi. Bàn tay còn c¥m cái bút nguyên tØ m¥u vàng... Bây gi¶ sau h½n 30 nåm ðã qua, tôi chÆng còn nh¾ ðßþc kÛ. Chï biªt ch¡c là Trung Sî Thinh t× nhà xác v«, ðem theo các thë bài là tôi ký gi¤y khai tØ cho các ng߶i chªt, kèm theo các thü tøc xin quan tài k¨m và l®nh di chuy¬n cho các quân nhân tháp tùng.

Mµt bu±i trßa ngày nghï, tôi trñc nh§t, ng°i t× trên l¥u phòng ngü sî quan, nhìn qua bên kia Cù Lao R°ng. nhæng mái nhà xen gißã m¤y lùm cây. Trë con nô ðuà dß¾i mé nß¾c. L¤y ông nhòm nhìn kÛ vào phiá trong, có nhæng ông già ng°i trß¾c hiên nhà ðang l£ng l¨ u¯ng rßþu. Ðàn v¸t, ðàn gà chÕy loanh quanh. M¤y bà già và các cô gái ðun n¤u g¥n ðó. Cänh trí êm ä, thanh bình. Nhßng tôi nghî: ''R¤t có th¬ các ông già kia là các m§t báo viên cuä phiá bên kia. иch lån lµn, trà trµn v¾i dân th§t là xäo quy®t.

Tôi ðäo ¯ng nhòm v« phiá c¥u t¥u. Mµt ðoàn chiªn ðînh n¢m nhß ngü. Riêng chiªc Ti«n Phong ðînh HQ 6001, t¥u cû cuä ÐÑc Râu, có m¤y ng߶i lính ði lÕi. Tôi theo dõi, và tôi th¤y h÷ xªp mµt ðiã ð° nh§u ra sàn t¥u, mµt thùng bia Quân Tiªp Vø. Tôi nghî: " LÕi nh§u cho ðÞ bu°n ðây..." Nhßng không phäi thª. M¤y nhân viên ån m£c ðàng hoàng, ng°i sau các thÑ h÷ vßà b¥y ra, r°i b§t diêm, ð¯t nhang, c¡m vào mµt ly gÕo. h÷ ðang làm l­, và tôi chþt nh¾, hôm nay 49 ngày cuä ÐÑc Râu r°i ðây. Tôi mu¯n xu¯ng v¾i h÷, xong tôi nghî:" Thôi ð¬ h÷ tñ nhiên."

Cûng xung quanh th¶i gian ¤y, mµt hôm cø bà, thân mçu cüa anh Hoàng Hi«n tìm t¾i ð½n v¸ ð¬ nh§n lÕi các di v§t cüa con. Cø mu¯n lên cån phòng cû, n½i HQ Thiªu Úy Hoàng Hi«n ðã ·. " DÕ, ðây là gi߶ng n¢m cüa anh ¤y." Cø ng°i xu¯ng mé gi߶ng, l£ng l¨. Cø xòe bàn tay g¥y vu¯t lên m£t n®m. Ðôi Lúc bàn tay cø d×ng lÕi nhß l¡ng nghe, nhß tìm chút h½i ¤m nào cüa con còn sót lÕi. Cø ng°i khá lâu r°i ðÑng lên. Cø nói:" Nhà tôi cûng b¸ chªt vì Vi®t Cµng, gi¶ lÕi ðªn nó..." Cø nói êm ä ði«u hòa nhß chuy®n cüa ai. Mänh sân ð½n v¸ n¡ng böng. Cø bß¾c ði thong thä. Trên ð¥u cø cu¯n mµt mänh khån tr¡ng dài, phü xu¯ng sau lßng. Bóng cø ð± trên n«n sân, cø n¡m ch£t cây kiªm Häi Quân cüa c§u con trai trong lòng bàn tay nhån nheo cüa cø.

Bây gi¶, ðã cu¯i nåm 1998, ð÷c cu¯n Vietnam, the Decisive Battles, ( Nhæng Tr§n Chiªn Quyªt иnh tÕi Vi®t Nam), Tác giä, ông John Pimlott, có nói ðªn tr§n Ba Rài. Tôi ð÷c kÛ, ðây là mµt tr§n ðánh khác, nhßng cûng xäy ra tÕi n½i trên, nhßng th¶i gian tr§n sau di­n ra vào ngày 15 tháng 9 nåm 1967, trß¾c hai tu¥n l­ ð¥y hai nåm sau tr§n mà hai Giang Ðoàn 21 và 27 Xung Phong ðã chÕm ð¸ch. Trong tr§n sau, các chiªn ðînh cüa Hoa KÏ, loÕi m¾i, t¯i tân h½n (ATC), ðã ðøng v¾i Ti¬u Ðoàn 263 D cüa Vi®t Cµng. Phäi chång ð½n v¸ này cüa ð¸ch ðã ðøng v¾i Häi Quân Vi®t Nam trß¾c ðó. Tr§n sau , dù ð¸ch có yªu t¯ tình c¶ và ð¸a thª ðã ch÷n sÇn, ð¸ch cûng ðã ð¬ lÕi 79 xác chªt.

Mµt sñ trùng hþp næa r¤t lÕ lùng, tr§n 29 tháng 9 nåm 1965, ÐÕi Úy Davis ðã chªt. Tr§n sau, cûng có mµt sî quan MÛ tham dñ tr§n ðánh, tên ông cûng la Davis (Wilbert). Ông ta s¯ng. Và n½i di­n ra tr§n ðánh ðã ðßþc MÛ ð£t cho mµt cái tên ngµ nghînh là Snoopy's Nose. V

¾i tôi, tôi ð°ng ý v¾i Giang r¢ng, nªu tr§n nåm 1965, v¸ chï huy Giang Ðoàn 21 Xung Phong, HQ Thiªu Tá HuÏnh Duy Thi®p có m£t, tình thª ch¡c s¨ khác hÆn. Và, ÐÑc Râu, vçn dong du±i bén nh§y trên c£p Fom, con ngña Xích Th¯ cüa Giang Lñc, Vi®t Cµng khó có khä nång khai höa êm xuôi nhß v§y. Chính tr§n này, l¥n ð¥u tiên chúng dùng B 40 công phá ðoàn t¥u.

Яi Phß½ng Ðã Nói Gì V« Tr§n Ba Rài

T× ðó ta biªt r¢ng ð½n v¸ ð¯i ð¥u v¾i ta tÕi Ba Rài ngày 29 rÕng 30 tháng 9 nåm 1965, là ti¬u ðoàn 261. Ti¬u Ðoàn này ðã ðßþc trang b¸ vû khí n£ng. Riêng "ÐÕi еi Bµ Binh 1" cüa Vi®t cµng, có nhi®m vø " ch§n ðánh t¥u ð¸ch trên sông Ba Rài", có 3 kh¦u DKZ 57 ly, 2 kh¦u 12ly 7, và ba kh¦u B 40. Tr§n ðánh ðã di­n ra ác li®t, phù hþp v¾i nhæng ghi nh§ncüa phía HQVN ta. Có ði¬m kªt quä tr§n ðánh thì chúng khoác lác r¤t lÕ, Vi®t Cµng viªt n½i trang 119 r¢ng:

"Sau mµt ngày chiªn ð¤u, ta ðã tiêu di®t 500 tên ð¸ch. B¡n cháy và chìm tÕi ch² 5 t¥u chiªn (có mµt t¥u ð¥u hàng). Thu mµt c¯i 81 ly, 1 súng 12,7 ly, 2 ðÕi liên, 8 cac bin, 1 máy vô tuyªn ði®n và nhi«u quân trang quân døng khác. Phá hüy mµt DKZ 5 ly,1 súng 12,7 ly. B¡n r½i 5 máy bay.

Ta hy sinh 18 ð°ng chí (có 3 cán bµ trung ðµi).
B¸ thß½ng 32 ð°ng chí. B¸ phá höng 1 B 40 và 4 súng ti¬u liên".

Thßa anh Nguy­n Thanh S½n, không biªt anh ðã cån cÑ vào ðâu ð¬ coóth¬ có kªt quä nhß trên. Nªu có thì gi¶, anh hãy løc lÕi loÕt bài nhan ð« " Ðoàn T¥u Ði Vào Cõi Chªt Ь Tìm Ra L¯i S¯ng", ðång liên tøc nhi«u ngày khoäng ð¥u tháng m߶i nåm 1965, trên nh§t báo Ti«n Tuyªn, Sài Gòn, ng߶i viªt ðã ghi lÕi ð¥y ðü chi tiªt v« phía Quân Lñc Vi®t Nam. Có ð¥y ðü các thi®t hÕi, và tên tu±i cüa ng߶i ðã n¢m xu¯ng trong tr§n này. Ðó là mµt tr§n ðánh quä có gây xúc ðµng t¾i các gi¾i chÑc cao c¤p cüa chúng tôi, vì tr§n này sî quan Häi Quân chªt nhi«u nh¤t: Hai ng߶i là Tr¥n Ng÷c Bäo và Hoàng Hi«n. Phía MÛ, ÐÕi Úy Davis, v¸ tân c¯ v¤n v×a ðáo nh§m, ðây cûng là l¥n ð¥u tiên các anh ðã xØ døng B 40 ðánh phá ðoàn t¥u. Mµt loÕi vû khí m¾i và r¤t công hi®u. Và chúng tôi r¤t tiªc, "Con Ngña Xích Th¯ cüa Giang Lñc", Trung Sî I LêPhß¾c ÐÑc, ng߶i mà phía các anh ðã khiªp hãi, ðã treo giäi" ai giªt ðßþc ÐÑc Râu thì s¨ ðßþc tr÷ng thß·ng.." Ðó là n²i ðau ð¾n, thi®t hÕi cüa chúng tôi. Quä các anh có b¡n cháy và chìm 1 chiªc t¥u,trên có Bäo ,bÕn tôi chï huy. T¥u chìm, r°i chúng tôi lÕi v¾t lên, kéo v«. Mµt chiªc khác b¸ thi®t hÕi n£ng, trên ðó có Giang ði«u ðµng. Chiªc t¥u ðó có thüng, không chÕy ðßþc, nhßng ðã không chìm. Phía các anh ðã nhi«u phen v×a hô "xung phong" v×a ào lên ð¸nh cß¾p t¥u. M²i l¥n nhß thª, lÕi mµt l¥n phía các anh gøc xu¯ng. Chï riêng v¾i chiªc t¥u này, khách quan mà nói, con s¯ 20 ng߶i cªt v« phía các anh, có l¨ là con s¯ quá nhö. Làm gì có chiªc t¥u nào hàng các anh ðâu? Trong khi ðó, nhß bài viªt · trang 113, các anh ðã phäi ð¯i ð¥u v¾i" 7 ti¬u ðoàn bµ binh, 8 kh¦u 105 và 155 ly trñc tiªp chi vi®n. Trên sông có 12 chiªc t¥u chiªn. Ngoài ra còn có phi c½ các loÕi t§p trung chi vi®n cho cuµc hành quân càn quét này."

Thßa anh S½n, có th¬ các anh ðã ß¾c ð¸nh sai s¯ quân bên phía chúng tôi. Xin hãy giä thØ chï mµt nØa quân s¯ nói trên, h÷ lÕi là mµt loÕi binh chüng mà các anh kêu là "ác ôn, lính thüy ðánh bµ," h÷ ðâu có phäi là hàng chu¯i · v߶n, ðÑng im cho các anh t¾i hÕ. Nªu quä các anh có mµt may m¡n nào ðó, tiêu di®t ðßþc ðµ mµt tråm ng߶i, tôi nghî cûng ðã là oanh li®t l¡m. Chiªn công ¤y do ai chï huy, ai là nhæng " xÕ thü ngoan c߶ng" cüa các anh, sao không th¤y các anh nh¡c ðªn?

Nhæng lu§n cÑ vu v½ ðó chï làm cho t§p tài li®u cüa các anh tr· thành mµt trò c߶i, không còn mµt chút khä tín nào nßã. Chï có "18 ð°ng chí hy sinh," v§y thì 57 kh¦u súng ðü loÕi bö räi rác hai bên b¶ sông Ba Rài là cüa ai. Các vûng náu ðen ð£c, và nhæng xác chªt n±i lên không ðªm ðßþc trên sông Ba rài, các xác ð«u m¡c qu¥n áo kaki Nam иnh, là xác chªt nào h· anh S½n ???

Thßa anh S½n

Khi cuµc chiªn còn ðang tiªp di­n, các anh c¥n th±i ph°ng chiªn công ð¬ tuyên truy«n, chúng tôi ð÷c ðªn n²i phäi phì c߶i nhßng vçn còn thông cäm ðßþc. Nay cuµc chiªn ðã tàn. Cä kh¯i Cµng Sän ðã vÞ. Các anh ðã phäi m· cØa ð¬ long tr÷ng ðón kë thù cû là " Ъ Qu¯c MÛ" vào nhß mµt thßþng khách. Sñ thñc v« cuµc chiªn ðã ðßþc t× t× ph½i b¥y. L¨ ra ðây là lúc các anh phäi th§t khách quan, tìm hi¬u, ð¯i chiªu t߶ng t§n ð¬ trä sñ th§t cho sñ th§t. Ðó m¾i là thái ðµ trí thÑc cüa ng߶i viªt sØ. Anh ðã không làm thª. Các anh ðã không làm thª. Riêng anh, anh S½n, anh viªt b×a bãi, c¦u thä, ðã ðành. Trên anh còn có ông Phó Tiªn Sî PhÕm Gia ÐÑc, ng߶i ch¸u trách nhi®m xu¤t bän. Ông ÐÑc có l¨ ðã không thèm nhìn lÕi bài viªt cüa anh. Ho£c có ð÷c mà không có khä nång suy xét, nh§n thÑc. Phäi chång ông ta là mµt ông tiªn sî gi¤y ? H÷c v¸ càng cao chï càng làm cho trò c߶i thêm l¾n. Tuy nhiên nói ði cûng phäi nói lÕi, chính sñ ngµ nghînh ngh¸ch lý nói trên ðã giúp phía chúng tôi ít phäi m¤t thì gi¶ so sánh, bi®n bÕch. Và bên cÕnh ðó, anh S½n còn dçn mµt câu (mà không nêu rõ danh tánh) r¢ng:" Tr§n ðánh này chï huy ti¬u ðoàn bµ binh 261 ðã xác ð¸nh lñc lßþng nguy hi¬m trñc tiªp trß¾c m¡t là ðoàn t¥u chiªn trên sông Ba Rài" (trang 123). Thª là ðü.

Tôi xin d×ng · ðây nghe anh S½n. Trß¾c khi bài này ðßþc in và chuy¬n ngæ, chúng tôi sÇn sàng ðón nh§n ý kiªn t× m÷i phía, k¬ cä tác giä bài viªt cüa nhà xu¤t bän Quân еi Nhân Dân, Hà Nµi.

Ôi Nhæng Anh Linh Bên Giòng Sông Cû

Ôi nhæng anh linh kë Nam Ng߶i B¡c
Chªt là oan cho mµt cuµc tß½ng tàn

Là quân nhân Häi Quân Vi®t Nam Cµng Hòa, chúng ta ðã làm tròn xÑ mÕng ðßþc trao cho. Th¶i cuµc ðã g÷i, ta nh§p cuµc. Chúng ta ðã anh dûng hành ðµng. BÕn bè ta ðã anh dûng hy sinh. Các bÕn ðích thñc là nhæng kë anh hùng. Tôi ao ß¾c có mµt ngày v« thåm ch¯n cû. Tôi s¨ ng°i bên b¶ con rÕch Ba Rài, dß¾i bóng mát cüa các cây ån trái, tôi s¨ c¥u nguy®n, s¨ ð÷c mµt th¶i kinh Giäi Oan cho nhæng ng߶i nåm xu¯ng tÕi n½i này. HÞi Nguy­n Ng÷c Bäo, hÞi Hoàng Hi«n, hÞi Lê Phß¾c ÐÑc, tÑc ÐÑc Râu, và bao nhiêu ng߶i næa. Tôi ngßÞng mµ các anh. Xin các anh hãy l¡ng lòng nghe kinh mà siêu thoát. T± Qu¯c ghi công các bÕn.